Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /home2/maktabva/domains/jafarfazel.ir/public_html/engine/classes/templates.class.php on line 62 Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /home2/maktabva/domains/jafarfazel.ir/public_html/engine/classes/templates.class.php on line 66 Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /home2/maktabva/domains/jafarfazel.ir/public_html/engine/modules/show.full.php on line 289 Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /home2/maktabva/domains/jafarfazel.ir/public_html/engine/classes/templates.class.php on line 71 Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /home2/maktabva/domains/jafarfazel.ir/public_html/index.php on line 105 Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /home2/maktabva/domains/jafarfazel.ir/public_html/engine/classes/templates.class.php on line 262 بیزاری از دشمن » سایت اطلاع رسانی استاد جعفر فاضل


حدیث روز: امام على(سلام الله علیه): مَنِ استَرشَدَ العِلمَ أرشَدَهُ. آنكه از دانش، راهنمايى خواست، او را ره نمود.       
prev next
Home Contact us Add to Favorites
  • Vote

    
    نظرشما در مورد سیستم؟
    عالی
    خوب
    متوسط
    بد
     
    */

    آمار سایت

    
    آمار مطالب يک ساعت پيش: 0
    امروز: 0
    اين ماه: 0
    کل: 234
    کل نظرات: 16708
    آمار کاربران يک ساعت پيش: 35
    امروز: 1064
    اين ماه: 18120
    کل: 241716
    بن شدگان: 0
    جديدترين عضو: cwnyzkodthl
    /*

    ورود اعضا







  • 
    تاریخ: 27 تیر 1395
    ---
       

    بیزاری از دشمن

    سرمقاله – بیزاری از دشمن
    «تولی و تبری » دو اصطلاح قرآنی است که از نظر ما از جمله فروع دین و از واجبات اسلام است. این دو واژه، به ترتیب، به معنای دوستی با دوستان خدا و نزدیکی به اهل حق، و دشمنی با دشمنان خدا و دوری از اهل باطل است.
    تولی در 57 سوره از قرآن و 233 بار، و تبری در 20 سوره و 30 بار به کار رفته است که ذکر آنها نیاز تالیف مستقل و مفصلی دارد. در این مختصر برای مشخص شدن موقعیت و اهمیت تبری در اسلام، تنها به ذکر آیه 22 سوره مجادله اکتفاء می¬شود:
    لا تَجِدُ قَوْماً يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ يُوادُّونَ مَنْ حَادَّ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ لَوْ كانُوا آباءَهُمْ أَوْ أَبْناءَهُمْ أَوْ إِخْوانَهُمْ أَوْ عَشِيرَتَهُمْ أُولئِكَ كَتَبَ فِي قُلُوبِهِمُ الْإِيمانَ وَ أَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْهُ وَ يُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ خالِدِينَ فِيها رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَ رَضُوا عَنْهُ أُولئِكَ حِزْبُ اللَّهِ أَلا إِنَّ حِزْبَ اللَّهِ هُمُ الْمُفْلِحُون‏
    یعنی: هرگز مردمى را كه ايمان به خدا و روز قيامت آورده‏اند چنين نخواهى يافت كه دوستى با دشمنان خدا و رسول او كنند هر چند آن دشمنان پدران يا فرزندان يا برادران يا خويشان آنها باشند. اين مردم پايدارند كه خدا بر دلهاشان (نور) ايمان نگاشته و به روح (قدسى) خود آنها را مؤيد و منصور گردانيده و آنها را به بهشتى داخل كند كه نهرها زير درختانش جارى است و جاودان در آنجا متنعّمند، خدا از آنها خشنود و آنها هم از خدا خشنودند، اينان به حقيقت حزب الله هستند، الا (اى اهل ايمان) بدانيد كه حزب الله رستگاران عالمند. (مجادله/22)
    در کتاب شریف بحار الانوار آمده است که پیامبر اکرم صلی الله علیه و اله به حصرت امیر المومنین علی علیه السلام اشاره نمود و فرمودند: او ولی خداست پس او را دوست بدار و دشمن او دشمن خداست پس او را دشمن بدار. دوستدار و محب علی علیه السلام را دوست بدار اگرچه که او قاتل پدرت یا فرزندت باشد. و دشمن او را دشمن بدار اگر چه پدرت یا فرزندت باشد. (29)
    این آیه حاوی نکات متعددی است:
    الف) مومنی که دارای "تبرّی" است خداوند متعال در هنگامه فتنه و لغزش روزگار و در سکرات موت و جان دادن, ایمان را در قلب او ثابت و مستحکم ساخته و با دین و عقیده صحیح او را به سوی خود منتقل می سازد. (اولئک کتب فی قلوبهم الایمان) و این بر خلاف مومنی است که فقط در جنبه تولّی و محبت اهل بیت علیهم السلام اعتقاد داشته و در تبری و بغض ضعیف الاعتقاد و فاقد ظهور عملی می باشد. و برای پرواز به سوی قله های معرفت و کمال از یک بال بهره می گیرد. فلذا با اولین وزش تندبادِ فتنه روزگار لغزیده و در معرض سقوط ورطه های ضلالت و گمراهی قرار می گیرد. چرا که به تعبیر قران کریم ایمان در قلوب مومنین بر دو قسم: ایمان مستقر و ایمان ثابت. و یا به تعبیر دیگر ایمان ودیعه ای و عاریه ای ((فمستقر و مستودع) (انعام/98)) و ایمان زمانی در قلب مومن استقرار و ثبات پیدا می کند که هر دو بال تبری و تولی برای عروج و پرواز انسان مومن مهیا گردد.
    ب) مومنی که دارای تبری است مورد تایید خداوند سبحان به واسطه روح می باشد. (و ایّدهم بروحٍ منه) همان گونه که امام صادق علیه السلام خطاب به هشام بن حکم فرمودند: تا مادامی که تو با زبان خود ما را یاری دهی مورد تایید به واسطه روح القدس خواهی بود. و هشام بن حکم از کسانی بود که در برائت و تبری از دشمنان اهل بیت علیهم السلام و تبلیغ و ترویج در این راه در خدمت امام صادق علیه السلام سرآمد بود.
    ج) مومنی که دارای تبری است وارد در بهشت رضوان خداوند و او را از خدایش راضی و خدایش نیز از او راضی است. (يُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ خالِدِينَ فِيها رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَ رَضُوا عَنْهُ)
    د) فقط آن دسته از مومنین در زمره حزب الله قرار دارند که در کنار تولی و محبت جنبه تبری و بغض در آنان نیز تقویت شده باشد. (لا تَجِدُ قَوْماً... أُولئِكَ حِزْبُ اللَّهِ أَلا إِنَّ حِزْبَ اللَّهِ هُمُ الْمُفْلِحُون
    آثار تبری
    مطابق آیات و روایات، حقیقت ایمان و دین دوستی خدا است و بطور طبیعی از این دوستی دوستی ها و نیز دشمنی های متولد می شود؛ دوستی دوستان خدا و دشمنی با دشمنان خدا. بنا بر این، دین و ایمان بدون تبری بدون معنا و مفهوم است. به همین خاطر است که امام صادق در پاسخ کسی که گفت همانا شما را در دل دوست دارم اما در برائت از دشمنان شما ضعیف ام، فرمودند: دروغ می گوید کسی که گمام می کند ما را دوست دارد ولی از دشمنان ما برائت نمی جوید.(بحار الانوار ج 27 ص 58) امام رضا ع فرمودند کمال و نهایت دین در ولایت ما و برائت از دشمنان ماست.( بحار الانوار ج 27 ص 58)
    قبولی همه اعمالی دینی، در گروه ایمان به خداست و ایمان به خدا یعنی دوستی با خدا و دوستان خدا و دشمنی با دشمنان خدا، بنا بر این قبولی همه اعمال در گرو دوستی اهل بیت و دشمنی با دشمنان اهل بیت است به همین لحاظ رسول الله صلي الله عليه واله وسلم صراحتا فرمود : يا علي اگر بنده اي هزار سال خدا را عبادت كند و روز ها روزه بگيرد و شب ها شب زنده داري كند و به اندازه كوه احد طلا و نقره داشته باشد و همه انها را در راه خدا انفاق كند و در بين صفا و مروه مظلومانه كشته شود، ‌اگر ولايت توو فرزندان تو را نداشته باشد هيچ يك از اعمالش قبول نمي شود و حتي بوي بهشت هم به مشامش نمي رسد و نيز ولايت تو بدون برائت از دشمنان تو و دشمنان فرزندان تو قبول نيست ((مستدرك الوسائل ج1 ص 159 و ص 162 ، كنزالفوائد ص 185 ، مناقب ال ابي طالب ج3 ص2 ، التحصين ص 539 ، شواهد التنزيل ج1 ص 554 ، كشف اليقين ص 224 و 226 ، مجمع النورين ص 214 ، بحارالانوار ج 27 ص 199حديث 66 ، غايه المرام ص 17 حديث 9 و ص 44 حديث 48 اثبات الهداه ج4 ص 168 و .... ).
    چنانکه بیان شد تبری در واقع مولود تولی است. زیرا دوستی اگر واقعی باشد دشمنی با دشمنان نیز از آن پدید خواهد آمد. علاوه بر این که تبری از دشمن امر بسیار طبیعی است فواید بسیار دارد. تبری از دشمن باعث مطرود و منفور شدن دشمن در جامعه می گردد و باب تاثیر گذاری او را بر مردم می بندد. تبری از دشمن باب گمراهی را می بندد و ماهیت شوم دشمن را برای همیشه آشکار می کند. تبری از دشمن جلو نهادینه شدن فساد و فسادگران را گرفته و تبه کاران بی پروا نمی گردند. تبری از دشمن با تقلیید و تشبه و هضم شدن در آن فرهنگ را می¬گیرد. تبری از دشمن، مرزهای بین دوست و دشمن را حفظ کرده و مانع از آمیزش حق با باطل می¬شود.
    امروزه در باره تبری انظار مختلفی ارائه می شود برخی با اصل تبری مخالف¬اند و همه را دعوت به دوستی و دعا می¬کنند. گرچه ظاهر این سخن شیرین است ولی با مبانی قرآن و روایات و عقل سلیم و فطرت پاک سازگار نیست. در قرآن کریم هماهنگ که اهل ایمان ستوده شده اند کفار و منافقین مورد لعن و نفرین قرار گرفته اند. بنا بر این اینطور نیست که خداوند همه را دوست داشته باشد. پروردگار با برخی مهربان و با برخی بسیار شدید است. پیامبر ما هم همینطور بودند با برخی بسیار مهربان و با برخی بسیار تند و شدید بودند و افرادی نیز با اسم لعن و نفرین نمودند. ائمه اطهار نیز برخی را ستوده و برخی را نفرین نمودند.
    برخی نیز بخاطر برخی مقاصد، تبری را قبول کرده ولی آن را قلبی دانسته¬ و گفته اند تبری ابرازی نیست. ولی ابراز تنفر خداوند از منافقین و مشرکین (سوره برائت) چنان آشکار است که نیاز به توضیح ندارد. پیامبر نیز تنفر خود را از بنی امیه ابراز کردند و حتی خود معاویه را نفرین نمودند و فرمودند هرگز سیر نشوی و نیز ابی سفیان و معاویه را لعنت نمود (طبقات ابن سعد ج7 ص55. شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج4 ص79)----. ابراز تنفر و انزجار اهل بیت از صوفیه که شهره آفاق است.
    قابل ذکر است که ابراز تنفر و انزجار از دشمن تابع احکام شرعی خود است و جا و مکان خود را طلب می کند. و مطابق مصالح و قاعده الاهم فالمهم و قاعده اجتناب از خطر بدون فایده اهم، تبری شکل شرعی مناسب خود را دریافت می کند. تصریح به بدی دشمنان و معایب و بدی های آنها هم جا خوب نیست و این با شرایط و زمان های و بستر های مختلف متفاوت می شود. صاحب تفسیر اطیب البیان ذیل آیه «لا تسبوا ...» می گوید سب اعداء دین، اگر موجب سب آن ها به مقدسات دین شود حرام است و این باعث شود ما در گناه آنها شریک شویم (تفسیر اطیب البیان ج 5 ص 167). و در شرایطی تصریح به بدی دشمن و نفرین و لعن دشمن، لازم و ضروری است اگر چه دشمن اساء ی ادب کند همانطور که آنگاه سوره برائت نازل شد رسول اکرم حضرت امیر را به مکه فرستادند تا آن سوره به طور علنی بر مشرکان بخواند. به همین خاطر است که فقهای اسلامی در بعضی موارد تقیه را حرام اعلام کرده اند و مانند آنجا که اصلی از اصول دین در خطر باشد یا با ابراز تبری بتوان مصلحت اهمی را بدست آورد و لو بلغ ما بلغ یعنی حتی اگر به شهادت و گشته شدن عده ای بینجامد.(مراجعه شود به توضیح المسائل مراجع تقلیید).
    در مجموع از روایات و سیره معصومین بدست می آید که تبری عملی به شکل درگیری یا آسیب رساندن به مخالفین و دشمن، مادامی که آنان حمله نکرده یا آتش فتنه ای را ندمیده اند و یا بطور صریح به مقدسات توهین نکرده اند، جایز نیست. و روایات فراوانی وجود دارد که اهل بیت عصمت و طهارت، پیروان خود را به مدارات و حسن معاشرت با مخالفین دعوت کرده اند تا شاید زمینه هدایت آنان فراهم آید و یا حداقل دوستان از خطر و گزند در امان باشند ولی همانطور که گذشت این نوع عملگرد مشروط به نوع شرایط زمانی است مضاف بر این، مدارات کردن و حسن هم جواری به هیچ وجه به معنای دوستی و علاقه نیست.

    ریشه تبری در قلب است. زیرا محل ایمان قلب است و این قلب هدایت گر همه اعضای دیگر خواهد شد و تبری به شکل لسانی و رفتاری بروز خواهد کرد.
    در تبری لسانی ذکر معایب و فضایح مخالفین، لعن و سب آنان لازم و ضروری است. البته سب به شکل فحش های رکیک در شان ما نیست و سیره معصومین نیز نبوده است. ولی از آنجا که مخالفین جامع همه یا بسیاری از معایب بوده¬اند کار را در سب آنان سهل کرده است. پیامبر گرامی در تبری از مروان فرمودند: هو الوزغ ابن الوزغ المعلون بن المعلون - او چلپاسه (سوسمار کوچک) پسر چلپاسه و ملعون پسر ملعون است (شفا ء الصدور فی شرح زیارت عاشورا ج1 ص 324) وحضرت سید الشهداء در تبری از ابن زیاد فرمودند: الا و ان الدعی بن الدعی قد رکزنی بین اثنتین بین السله و الذله - ای مردم اگاه باشید این زنازاده مرا بین دو کار مخیر گذاشته است.(مستدرک السفینه البحار ج 3)ص
    تبری عملی که پاسدار مرزهای اعتقادی و فرهنگی است، به شکل های مختلفی در شریعت دیده می شود، احکامی چون حرمت تشبه به کفار و هر قوم فاسدی، نجس دانستن مشرکان، مجاز نبودن ازدواج با آنان، مباح نبودن ذبیحه آنان و ...
    تبری عملی آن هم به شکل آشکار آن، در خصوص شبه افکنان و بدعتگذاران توصیه خاص شددده است پیامبر فرمودند:هرگاه پس از من شبهه افکنان و بدعتگذاران را دیدید،آشکارا از آنان، بیزازی جویید، زیاد از آنان بدگویی کنید وبه آنان بتازید و متّهمشان کنید، تا از تبهکاری در اسلام‏ منصرف شوند و مردم از آنان حذر کنند و بدعت‏هایشان رایاد نگیرند. [آنگاه‏] خداوند در ازای این کار به شما پاداش‏می‏دهد و مقامتان را در آخرت بالا می‏برد (اصول کافی، ج2، ص375، بحار الانوار ج72 ص160 )
    سر دبیر – جعفر فاضل
  • Tags

طراحی سایت توسط مجتبی شجاعی